Planeet Zee

Het water van de wereldzeeën is voortdurend in beweging. Dit gebeurt onder invloed van de wind, verschillen in temperatuur en het zoutgehalte (dus de dichtheid) van het zeewater, alsook de rotatie en stand van de aardbol.  Al deze elementen zorgen ervoor dat een voorwerp op zee, van een stukje plastic tot een boot, nooit op dezelfde plaats blijft liggen, maar steeds in beweging is. De wind en de oppervlaktestromingen verplaatsen het misschien slechts enkele meter ver of wel tot aan de andere kant van de wereld. 

 

In 1992 belandde 28.000 gele eendjes, groene kikkers, blauwe schildpadden en rode bevers in de Stille Oceaan, nadat het schip waarop ze werden vervoerd verging in een storm. Het begin van een lange, lange reis voor de badbeestjes. En een buitenkans voor oceanograaf Curtis Ebbesmeyer.Vanaf het moment dat de eerste eendjes aanspoelden op de kust van Alaska, in november 1992, hield Ebbesmeyer nauwgezet bij waar en wanneer badspeeltjes uit deze lading aanspoelden. Op die manier leverde de schipbreuk en de reis van de speeltjes waardevolle informatie op over de oceaanstromingen, gevangen in de kaart hieronder. Let vooral ook op de meest noordelijke route: sommige speeltjes belandden in het poolgebied, waar ze eerst een tijdlang vastzaten in het ijs, om uiteindelijk van de Stille Oceaan in de Atlantische Oceaan te belanden. Tegen de tijd dat ze daar aanspoelden hadden de Friendly Floatees, zoals ze werden gedoopt, het dankzij Ebbesmeyer al geschopt tot de beroemdste onderzoeksvoorwerpen in de oceanografische geschiedenis.

Nog steeds drijven er badeendjes in de oceaan…. Drijvende objecten zoals deze speelgoedvloot verschaffen oceanologen inzicht in de oceaancirculatie.

Om te voorspellen waar iets heen zal drijven, zijn modellen van stromingen en wind nodig die met al deze factoren rekening houden.  Maar ook zonder deze modellen kun je schatten in welke richting iets het meest waarschijnlijk zal uitgaan.

Stel, je laat vanaf de Canarische Eilanden een miniatuur zeilboot te water.  Zal deze (a) na enkele dagen  terugkeren naar de kust van vertrek, (b) zuidwaarts drijven richting Dakar , (c) naar de kust van Portugal , (d) naar Brazilië of Centraal-Amerika, of (e ) richting Canada gaan? Na deze lesmodule weet je vast het antwoord!